Glanzend druivenpitje

Zaterdag 18-9-2010
Glanzend druivenpitje
Van meters afstand was deze slijmzwam al te zien, althans op zaterdag. Op zondag had ik de grootste moeite om het terug te vinden.

Glanzend druivenpitje

Zaterdag 18-9-2010
Glanzend druivenpitje
Het is dan ook wel een klein geval.

Glanzend druivenpitje

Zaterdag 18-9-2010
Glanzend druivenpitje
De 'takken' waar de druivenpitjes op zitten, zijn dennenaalden!

Glanzend druivenpitje

Zondag 19-9-2010
Glanzend druivenpitje
Op zondag was alle kleur verdwenen.

Glanzend druivenpitje

Zondag 19-9-2010
Glanzend druivenpitje
Daardoor kon ik het bijna niet terug vinden.

Glanzend druivenpitje

Leocarpus fragilis

Verrassing

Het Glanzend druivenpitje hiernaast was een leuke verrassing tijdens het voorwandelen op zaterdag 18 september voor de IVN-wandeling op zondag 19 september 2010. We hadden geen flauw idee wat het was, iets zwam-achtigs of insecteneitjes of ... We kwamen er ter plekke niet uit. Gelukkig had ik mijn fototoestel bij me en ik maakte even snel een paar foto's.


's Avonds op internet zitten zoeken en tenslotte gevonden wat het was: een slijmzwam. Ondanks deze naam geen zwam maar een apart organisme, een myxomycote.

Het ontstaat door versmelting van twee complementaire haploïde sporen. Daaruit ontstaat een diploïde cel die uitgroeit tot één reusachtige cel met meerdere celkernen (plasmodium). Het is dan enigszins mobiel en zoekt onder de juiste omstandigheden (vooral na heftige regenval, en dat hebben we in afdoende mate gekregen de laatste tijd) naar een geschikt substraat om zich te voeden.

In ons geval een aantal dennenaalden. Het omsluit dat substraat in z'n geheel en onttrekt uit aanwezige bacteriën en schimmels de nodige voedingsstoffen. Vervolgens is het in staat om vruchtlichamen (sporangia) te vormen. Dat is het stadium op de foto. Die sporangia kunnen zeer snel rijp zijn, barsten dan open en verspreiden vervolgens de sporen. Volgens bronnen op internet kan dat zelfs binnen 24 uur gebeurd zijn. Ik ben benieuwd hoe we dit tijdens de wandeling op zondag zullen aantreffen.


Zondagavond, 20.00 uur:
Vóór de eigenlijke wandeling ben ik naar de plaats delict gegaan om foto's van de huidige toestand te maken. Ik kon het aanvankelijk niet vinden. Weliswaar had ik de plaats gemarkeerd in de GPS maar die is niet op de meter nauwkeurig. Ik heb een half uur lopen zoeken.

Tenslotte toch gevonden. Alle kleur die het gisteren zo deed opvallen, was weg. Verder is het geheel zeer klein, kijk maar naar de groene dennenaald bovenin de eerste foto. Alleen door het patroon kon ik het tenslotte herkennen. Het gaat dus inderdaad zeer snel, het wisselen van de toestand van dit organisme. Maar dat betekent ook dat wij zeer veel geluk hebben gehad dat we er juist gisteren passeerden en het opmerkten. En dat zou kunnen betekenen dat het verschijnsel vaker voorkomt, en alleen weinig opgemerkt wordt doordat de opvallende verschijnselen zo kort duren. Maar nu heb ik ervaren hoe het eruit ziet; wie weet zie ik er meer.


Artikel over slijmzwammen: www.trouw.nl door H. van Halm.